Yargıtay HGK'nın 2017/1588 E. sayılı kararında, davacının ölümü üzerine mirasçılarının devam ettiği boşanma davasında, yerel mahkemenin direnme adı altında 'davalının kusurlu olduğunun ve yasal mirasçı olamayacağının tespitine' karar vermesi 'yeni hüküm' sayılmış mıdır? Direnme kararı ile yeni hüküm arasındaki temel ayrım nedir?

Hayır, HGK ön sorun tartışmasında oy çokluğuyla bu kararın 'yeni hüküm' niteliğinde olmadığına ve bir 'direnme kararı' olduğuna karar vermiştir. Direnme kararı ile yeni hüküm arasındaki temel ayrım şudur: - Direnme Kararı: Mahkemenin, Yargıtay'ın bozma kararına uymayarak, bozma öncesi verdiği kararda, yeni bir delil toplamadan veya inceleme yapmadan, aynı gerekçelerle ısrar etmesidir. Gerekçe genişletilebilir ama değiştirilemez. - Yeni Hüküm: Mahkemenin, bozma kararına uyduktan sonra veya uymasa bile, bozma ilamında belirtilen hususları araştırıp, yeni deliller toplayıp, bu yeni duruma göre önceki kararından farklı bir gerekçe ve sonuçla karar vermesidir. Somut olayda mahkeme, ilk kararında 'boşanmaya' karar vermiş, Yargıtay bunu usulden bozmuştur. Bozmadan sonra davacı ölmüştür. Mahkeme, direnirken artık 'boşanmaya' karar veremeyeceği için, TMK m.181 gereği zorunlu olarak hükmün sonucunu 'kusurun tespitine' dönüştürmüştür. HGK, bu değişikliğin mahkemenin iradesinden değil, davacının ölümü gibi dava dışı ve zorunlu bir nedenden kaynaklandığını, mahkemenin esasen bozulan usuli meseledeki (delil bildirme süresi) görüşünde direndiğini, bu nedenle kararın özü itibarıyla bir direnme kararı olduğunu kabul etmiştir. Bu nedenle de temyiz incelemesini kendisi yapmıştır. (Kaynak: zulkufarslan.av.tr/bosanma-davasinda-cevap-suresi/)