5237 sayılı TCK'nın 35. maddesinin gerekçesi, 765 sayılı TCK'daki 'eksik teşebbüs' - 'tam teşebbüs' ayrımını neden terk etmiştir? Bu değişikliğin temel mantığı ve cezanın belirlenmesindeki yeni kriter nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #131031

TCK m. 35'in gerekçesine göre, 'eksik teşebbüs' - 'tam teşebbüs' ayrımının terk edilmesinin temel nedeni, her olaya uygulanabilen ve duraksamaya yer bırakmayan objektif bir ölçütün bulunamaması ve bu ayrımın adil olmayan ceza uygulamalarına yol açmasıdır. Örneğin, silahla adam öldürmeye teşebbüs olayında, birden çok mermisi olan failin tek mermi atıp mağduru yaraladıktan sonra engellenmesi 'eksik teşebbüs' sayılırken, tek mermisi olup onu da isabet ettiremeyen failin eylemi 'tam teşebbüs' sayılarak daha ağır cezalandırılabiliyordu. Bu adaletsizliği gidermek amacıyla yeni TCK, bu ayrımı terk ederek cezanın belirlenmesinde fiilin ulaştığı gerçekleşme aşamasından ziyade, 'meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığı'nı esas alan bir kriter benimsemiştir (TCK m. 35/2). Bu sayede, icra hareketleri bitmemiş olsa bile daha ağır bir zarar veya tehlike doğuran bir eylem, icrası bitmiş ama daha az tehlikeli bir eylemden daha ağır cezalandırılabilecektir.