Kamu görevlileri hakkındaki soruşturma izin sisteminin (4483 sayılı Kanun) varlık amacı ile Anayasa'da güvence altına alınan 'kanuni hakim güvencesi' ve 'eşitlik' ilkeleri arasında nasıl bir gerilim bulunmaktadır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #129841

Soruşturma izin sisteminin varlık amacı, kamu görevlilerini asılsız ve keyfi suçlamalara karşı koruyarak kamu hizmetinin aksamadan yürütülmesini sağlamaktır. Ancak bu sistem, Anayasal ilkelerle bir gerilim yaratır: 1) Kanuni Hakim Güvencesi (AY m. 37): Bu ilke, kimsenin kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamayacağını güvence altına alır. Soruşturma izni, yargısal bir faaliyet olan soruşturmanın başlatılıp başlatılmayacağı kararını idari bir makamın (vali, bakan vb.) takdirine bırakarak, yargı yetkisine idari bir müdahale alanı açar. 2) Eşitlik İlkesi (AY m. 10): Aynı suçu işlediği iddia edilen bir kamu görevlisi ile sıradan bir vatandaş farklı usullere tabi tutulmaktadır. Vatandaş doğrudan savcılık soruşturmasına tabi iken, kamu görevlisi idari bir ön denetimden geçmektedir. Bu durum, kanun önünde eşitlik ilkesiyle çelişki oluşturur. Metin yazarı da bu dokunulmazlıkları eleştirmekte, ancak yürürlükte olduğu sürece uygulanması gerektiğini belirtmektedir (sen.av.tr/tr/makale/suc-orgutunde-sorusturma-izni).