Anayasa m.14'ün 2001 değişikliği ile daraltılan kapsamının (Devletin bütünlüğü ve Cumhuriyet) TCK'da karşılık bulduğu düşünülen suçlar dışında kalan adi suçlara (örn. kasten yaralama) etkisi nedir? Milletvekili dokunulmazlığı açısından bu neden önemlidir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #129578

Anayasa m.14'ün 2001 değişikliği ile kapsamı, sadece 'Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğünü bozmayı ve insan haklarına dayanan demokratik ve laik Cumhuriyeti ortadan kaldırmayı amaçlayan faaliyetler' biçimindeki kullanımlarla sınırlanmıştır. Bu, m.14'ün TCK'daki karşılığının artık sadece devlete, Anayasal düzene ve Hükümete karşı işlenen belirli ağır suçlarla (m.302, m.309, m.311 vb.) sınırlı olduğu anlamına gelir. Adi suçlar (örn. kasten yaralama, hırsızlık gibi), kural olarak bu daraltılmış m.14 kapsamına girmez. Bu ayrım, milletvekili dokunulmazlığı açısından önemlidir. Çünkü Anayasa m.83/2'deki dokunulmazlık istisnalarından biri 'seçimden önce soruşturmasına başlanan 14. maddedeki durumlar'dır. Eğer bir suç m.14 kapsamına girmiyorsa, bu suçla ilgili soruşturma seçimden önce başlasa bile (ağır cezayı gerektiren suçüstü hali hariç), milletvekili hakkında soruşturma/kovuşturma yapılabilmesi için Meclis'in dokunulmazlığı kaldırma kararı (Anayasa m.83/2) gereklidir. M.14 kapsamına girmeyen adi suçlar, seçimden önce soruşturması başlasa dahi dokunulmazlığın doğrudan kalktığı istisna hallerinden değildir. (Anayasa m.14, m.83, TCK)