Anayasa m.14 bağlamında yer alan 'Demokratik ve laik Cumhuriyetin korunması' amacının, milletvekili dokunulmazlığının istisnası olarak Anayasa m.83/2'de yer alması konusundaki tartışmayı değerlendiriniz. Bu amacın TCK'da karşılık bulduğu düşünülen suçlar hangileridir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #129558

Anayasa m.14'ün 2001 değişikliği sonrası kapsamı, 'Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğünü bozmayı ve insan haklarına dayanan demokratik ve laik Cumhuriyeti ortadan kaldırmayı amaçlayan faaliyetler' biçiminde kullanılamaz yasağı ile sınırlıdır. Anayasa m.83/2, seçimden önce soruşturmasına başlanan 14. maddedeki durumları dokunulmazlık istisnası sayar. Bu istisna, 'demokratik ve laik Cumhuriyetin korunması' amacına hizmet eder. Metin, bu amacın TCK'daki karşılığının, Devlete, Anayasal düzene ve Hükümete karşı işlenen belirli suçlar olduğu konusunda tartışma bulunmadığını belirtir. Bu suçlar arasında Devletin birliğini bozma (m.302), Anayasayı ihlal (m.309), Hükümeti ortadan kaldırmaya teşebbüs (m.311), TBMM'yi ortadan kaldırmaya teşebbüs (m.312), silahlı isyan (m.313) gibi suçlar sayılır. Ancak Anayasa m.14 ve m.83/2 somut suçları saymadığı için hangi suçların tam olarak kapsama girdiği tartışmalıdır. Metin yazarı, Anayasa m.14'ün soyutluğunun hala herhangi bir suçu kapsama sokmaya elverişli olduğunu savunur. (Anayasa m.14, m.83, TCK ilgili maddeleri)