Anayasa m.141/3'te yer alan 'Bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır' ilkesinin amacını ve adil yargılanma hakkı (Anayasa m.36) bağlamındaki önemini açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #129543

Anayasa m.141/3'teki gerekçeli karar yazma ilkesi, adil yargılanma hakkının (Anayasa m.36) temel bir gereğidir. Amacı, mahkeme kararlarının keyfi olmadığını göstermek, yargılama sürecindeki iddia ve savunmaları, delilleri, bunların değerlendirilmesini ve varılan sonucun hukuki dayanağını açıklamak, böylece kararın denetlenebilirliğini sağlamaktır. Gerekçeli karar, tarafların mahkemenin neden o şekilde karar verdiğini anlamasını, karara karşı hangi hukuki sebeplerle kanun yoluna başvurabileceğini bilmesini ve savunma hakkını etkin kullanmasını sağlar. Ayrıca, gerekçeli kararlar, yargılamadaki şeffaflığı ve hesap verebilirliği artırır, hukuki istikrar ve uygulama birliğine katkıda bulunur. Gerekçesiz kararların veya yetersiz gerekçeli kararların adil yargılanma hakkını ihlal edebileceği AYM ve AİHM kararlarında da vurgulanmıştır. (Anayasa m.36, m.141, AİHS m.6, AYM kararları)