İşverenin İş Kanunu (İK) m.25'e göre iş sözleşmesini haklı nedenle feshedebileceği halleri kategorize ederek açıklayınız. Özellikle 'ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller' kapsamındaki davranışlara Yargıtay tarafından verilen örnekleri izah ediniz.
İşverenin İK m.25'e göre iş sözleşmesini haklı nedenle feshedebileceği haller dört ana kategoride düzenlenmiştir: 1) Sağlık sebepleri: İşçinin kendi isteği/derli toplu olmayan yaşayışı/alkol bağımlılığından kaynaklanan veya tedavi edilemeyecek boyutta olduğu sağlık kurulu raporuyla tespit edilen hastalıklar sonucu belirli sürelerde (örn. ardı ardına 3 iş günü, ayda 5 iş günü) devamsızlık. 2) Ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller ve benzerleri: İşçinin nitelikleri hakkında gerçeğe aykırı bilgi vermesi; işverene/aile üyelerine/başka bir işçiye karşı ahlaka aykırı söz/davranışta bulunması (sataşma, cinsel taciz); sarhoş/uyuşturucu madde ile işe gelme; işverenin güvenini suiistimal (hırsızlık, meslek sırrını ifşa); işyerinde hapis cezası gerektiren suç işleme (7 günden fazla, ertelenmemiş); görevini hatırlatıldığı halde ısrarla yapmama; izinsiz/mazeretsiz işe gelmeme (belirli süreler); iş güvenliğini tehlikeye düşürme veya işyeri mallarına zarar verme (belirli oranda). Yargıtay 'ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan' hallere mesai içinde izinsiz kendi işini yapma, rüşvet alma, mazeret iznini yalanla alma, ticari sırrı paylaşma gibi örnekler vermiştir. 3) Zorlayıcı sebepler: İşçiyi işyerinde bir haftadan fazla süreyle çalışmaktan alıkoyan zorlayıcı sebep (işçinin çevresinde de olabilir). 4) İşçinin gözaltına alınması veya tutuklanması: Gözaltı veya tutukluluk süresinin işçinin kıdemine göre değişen bildirim sürelerini (İK m.17) aşması. (İK m.25, m.17, m.74, Yargıtay içtihatları)