Ceza Muhakemesi Hukuku'nda 'kaçak şüpheli veya sanık' kavramını tanımlayınız. Bu kavramı 'gaip sanık' kavramından ayıran temel farklar nelerdir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #129422

Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (CMK) 247/1. maddesine göre kaçak şüpheli veya sanık, hakkındaki soruşturmanın veya kovuşturmanın sonuçsuz kalmasını sağlamak amacıyla yurt içinde saklanan veya yabancı ülkede bulunan ve bu nedenle Cumhuriyet savcısı veya mahkeme tarafından kendisine ulaşılamayan kişidir. Temel fark, kaçak şüpheli/sanığın bilinçli bir şekilde yargılamadan kaçıyor olmasıdır. Gaip sanığa ise kaçma amacı olmaksızın ulaşılamaz; yargılamadan haberdar değildir veya başka bir nedenle katılamaz. Ayrıca, gaip kavramı sadece kovuşturma aşamasında sanık için kullanılırken, kaçaklık hem soruşturma hem de kovuşturma aşamasında şüpheli/sanık için kullanılır. Gaiplik kararı her suç için verilebilirken, kaçaklık kararı CMK m.248/2'deki katalog suçlar için verilebilir. Benzer şekilde, gaiplik için güvence belgesi her suç için verilebilirken, kaçaklık için bu katalog suçlarla sınırlıdır. Gaip sanığın mallarına el konulamazken, kaçağın mallarına yargılama amacıyla el konulabilir. Gaip hakkında gıyabi tutuklama kararı verilemezken, kaçak hakkında verilebilir. Gaip hakkında kamu davası açılsa da duruşma yapılamazken, kaçak hakkında duruşma yapılabilir ancak sorgusu yapılmamışsa mahkumiyet kararı verilemez. (CMK m.247, m.248)