Taraflar arasında belirli süreli bir distribütörlük sözleşmesinde yer alan tahkim şartı, sözleşme süresi bittikten sonra tarafların yazılı bir yenileme yapmaksızın fiili olarak ilişkiye devam etmeleri durumunda geçerliliğini korur mu? Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2023/103 E. sayılı kararında bu konuya yaklaşımı nasıl olmuştur?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2023/103 E. sayılı kararına göre, tahkim şartı geçerliliğini korumaz. Kararın gerekçesi şu temel ilkelere dayanmaktadır: 1. **Açık Tahkim İradesi:** Tahkim, istisnai bir yargılama yoludur ve kural olan devlet yargısından sapma teşkil eder. Bu nedenle, tarafların bir uyuşmazlığı tahkime götürme iradesinin açık, kesin ve hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde ortaya konulması gerekir. 2. **Tahkim Sözleşmesinin Bağımsızlığı (Severability):** Tahkim şartı, içinde yer aldığı asıl sözleşmeden bağımsız bir sözleşme olarak kabul edilir (HMK m. 412/4). Asıl sözleşmenin fiilen devam etmesi, ondan bağımsız olan tahkim sözleşmesinin de otomatik olarak uzadığı anlamına gelmez. 3. **Sözleşmesel Şart:** Somut olayda, taraflar arasındaki 01.01.2008 tarihli sözleşme, yenilenmesi için tarafların açık mutabakatını şart koşmuştur. Böyle bir mutabakat olmadığı için sözleşme, süresinin sonunda sona ermiştir. İlişkinin fiilen devam etmesi, bu yazılı sözleşmenin değil, yazısız (fiili) yeni bir sözleşmesel ilişkinin varlığına işaret eder. Bu nedenlerle Yargıtay, süresi sona eren yazılı bir sözleşmedeki tahkim şartının, fiili olarak devam eden yeni dönemdeki uyuşmazlıklar için geçerli olabilmesi için tarafların bu yönde açık bir iradelerinin (yeni bir yazılı anlaşma gibi) bulunması gerektiğini, aksi halde tahkim itirazının reddedilmesi gerektiğini kabul etmiştir.