Önödeme kurumunun (TCK m. 75) uygulanabilmesi için suçun ve cezasının taşıması gereken genel şartlar nelerdir? Uzlaştırma kapsamındaki bir suç için önödeme teklif edilebilir mi?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #128139

Önödeme kurumunun uygulanabilmesi için TCK m. 75'te belirtilen bazı temel şartların gerçekleşmesi gerekir. Bunlar: 1. **Suçun Niteliği:** Suç, uzlaştırma kapsamında olmamalıdır. Kanun 'Uzlaşma kapsamındaki suçlar hariç olmak üzere...' diyerek uzlaştırmanın öncelikli olduğunu belirtmiştir. Dolayısıyla uzlaştırmaya tabi bir suç için önödeme teklif edilemez. 2. **Cezanın Türü ve Miktarı:** Önödeme, kural olarak iki tür suç için uygulanır: a) Yaptırımı 'sadece adli para cezası' olan suçlar. b) Kanun maddesinde öngörülen hapis cezasının üst sınırı 'altı ayı geçmeyen' suçlar. 3. **Özel Kanun Hükümleri:** TCK m. 75/6, yukarıdaki ceza sınırlarına uymasa bile bazı suçları (örneğin, TCK m. 98/1, 171/1) özel olarak önödeme kapsamına almıştır. Bu şartlar oluştuğunda, savcılık veya mahkeme şüpheli/sanığa önödeme teklifinde bulunmak zorundadır, bu konuda bir takdir yetkisi yoktur.