Bir kamu görevlisi, görevinin gereği olan bir işi yapmak için vatandaştan menfaat talep eder ve vatandaş, işinin zamanında yapılmayacağı endişesiyle bu menfaati sağlarsa, bu eylem rüşvet suçu mudur yoksa başka bir suç mudur? Madde gerekçeleri ışığında açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #126475

TCK m. 252'nin madde gerekçesine göre bu eylem rüşvet değil, 'icbar suretiyle irtikap' (TCK m. 250/1) suçunu oluşturur. Aradaki fark, vatandaşın iradesinin fesada uğratılma şeklindedir. Rüşvette tarafların serbest iradeleriyle bir anlaşmaya varmaları söz konusudur. İcbar suretiyle irtikapta ise, kamu görevlisi, görevinin sağladığı nüfuzu kötüye kullanarak kişiyi bir menfaati vermeye mecbur bırakmaktadır. Vatandaşın, yasal hakkı olan bir hizmeti alabilmek için 'mecburiyet' altında kalarak ve işinin yapılmayacağı endişesiyle menfaat sağlaması, iradesinin özgür olmadığını gösterir ve bu durum eylemi irtikap suçuna dönüştürür. (Kaynak: isin-gordurulecegi-vaadiyle-dolandiricilik, TCK m. 252 Madde Gerekçesi)