Dava açıldıktan sonra delil tespiti talebinde bulunulması halinde görevli ve yetkili mahkeme neresidir? Bu kurala aykırı olarak başka bir mahkemece yapılan delil tespitinin hükme esas alınması mümkün müdür?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #125270

HMK m. 401/4 çok açık bir hüküm içermektedir: 'Dava açıldıktan sonra yapılan her türlü delil tespiti talebi hakkında sadece davanın görülmekte olduğu mahkeme yetkili ve görevlidir.' Bu, kesin yetki ve görev kuralıdır. Bu kuralın amacı, yargılamanın bütünlüğünü sağlamak ve farklı mahkemelerin aynı konuya ilişkin çelişkili delil değerlendirmeleri yapmasını önlemektir. Dolayısıyla, dava açıldıktan sonra başka bir mahkemeden (örneğin sulh hukuk mahkemesinden) delil tespiti talep edilemez. Eğer bu kurala aykırı olarak bir tespit yapılmışsa, Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre (örn. Yargıtay 16. HD 2015/3098 E., 2016/3050 K.) bu tespit dosyası ve raporu, görülmekte olan davada hükme esas alınamaz. Mahkeme, delil tespitini bizzat kendisi yapmalıdır (barandogan.av.tr/blog/mevzuat/hmk-madde-401-gorev-ve-yetki.html).