Yargılamanın yenilenmesi sebeplerinden biri olan 'hükme tesir eden hileli davranış' (HMK m. 375/h), anlaşmalı boşanma protokolünün iptali için bir gerekçe olabilir mi? Bu durumda hangi dava açılmalıdır? (Yargıtay 2. HD, E. 2022/9307, K. 2024/755)

Evet, olabilir. Anlaşmalı boşanma protokolü, tarafların hile, tehdit veya ikrah altında olmadan, özgür iradeleriyle vardıkları bir mutabakata dayanmalıdır. Eğer taraflardan biri, diğerini aldatarak (hile), gerçeğe aykırı vaatlerde bulunarak veya önemli bir bilgiyi gizleyerek protokolü imzalamasını sağlamışsa ve bu hileli davranış mahkemenin kararını (protokolü onaylamasını) etkilemişse, iradesi sakatlanan taraf, boşanma kararının kesinleşmesinden sonra 'yargılamanın yenilenmesi' yoluna başvurabilir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin ilgili kararında da belirtildiği gibi, bu durumda HMK m. 375/h'ye dayanılarak yargılamanın yenilenmesi talep edilebilir ve protokolün hile nedeniyle geçersizliği ileri sürülebilir. Bu, anlaşmalı boşanma kararının ve dayanağı olan protokolün iptali sonucunu doğurabilir.