Anayasa Mahkemesi'nin 24.07.2019 tarihli kararıyla 657 sayılı DMK m. 48/A-8'deki 'güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılmış olmak' şartını iptal etmesinin temel gerekçesi neydi?

Anayasa Mahkemesi'nin bu iptal kararının temel gerekçesi, düzenlemenin 'belirlilik' ve 'ölçülülük' ilkelerine aykırı olması ve kişisel verilerin korunması hakkına (Anayasa m. 20) ilişkin yeterli güvenceleri içermemesidir. AYM, kararında özetle şu hususları vurgulamıştır: 1. **Belirsizlik:** Kanun, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasında hangi bilgilere bakılacağını, bu bilgilerin nasıl elde edileceğini, kim tarafından ve ne kadar süreyle saklanacağını, bu bilgilere dayalı değerlendirmenin hangi objektif kriterlere göre yapılacağını açıkça düzenlememiştir. Bu belirsizlik, idareye geniş ve keyfi bir takdir yetkisi tanımaktadır. 2. **Kişisel Verilerin Korunması Hakkının İhlali:** Güvenlik soruşturması, kişilerin hassas nitelikteki kişisel verilerinin toplanmasını ve işlenmesini gerektirir. Anayasa m. 20/3, kişisel verilerin ancak kanunda öngörülen hallerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebileceğini belirtir. İptal edilen düzenleme, bu verilerin işlenmesine ilişkin usul ve esasları, güvenceleri ve denetim mekanizmalarını belirlemediği için bu anayasal güvenceyi ihlal etmektedir. Bu iptal kararı sonrasında, bu eksiklikleri gidermek amacıyla 7315 sayılı yeni Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu çıkarılmıştır. (Bkz: sen.av.tr/tr/makale/guvenlik-sorusturmasi-ve-arsiv-arastirmasi-sinirlarinin-genisligi-ve-yerindeligi-tartismasi)