Gözaltı ve tutukluluk süresi, başka bir hükümlülükten mahsup edilen bir kişi, CMK m.141 kapsamında tazminat talep edebilir mi? CMK m.144/1-a bendinin yürürlükten kaldırılmasının bu konudaki etkisini ve Yargıtay'ın geliştirdiği 'makul tazminat' çözümünü açıklayınız.

Evet, talep edebilir. Gözaltı ve tutukluluk süresinin başka bir hükümlülükten indirilmesinin tazminat talebine engel olduğuna dair CMK m.144/1-a bendi, 6459 sayılı Kanun ile 30.04.2013 tarihinde yürürlükten kaldırılmıştır. Bu değişiklik, mahsup işlemi yapılmış olsa dahi tazminat yolunu açmıştır. Ancak Yargıtay (örn. 12. CD., 26.04.2021, 2019/4077 E.), mahsup işlemi yapılmayanlar ile yapılanlar arasında bir denge kurmak amacıyla farklı bir çözüm geliştirmiştir. Buna göre; eğer haksız tutukluluk süresinin tamamı başka bir cezadan mahsup edilmişse, kişi yine de tazminat alabilir ancak bu tazminat, standart hesaplama yerine 'makul bir miktar' maddi ve manevi tazminat olacaktır. Eğer sürenin bir kısmı mahsup edilmişse, mahsup edilmeyen kısım için standart usullerle maddi ve manevi zarar hesaplanacak, mahsup edilen kısım için ise yine 'makul bir miktar' tazminata hükmedilecektir. Yargıtay bu yaklaşımla, kişinin haksız yere özgürlüğünden yoksun bırakılmasının, başka bir cezadan mahsup edilerek tamamen telafi edilemeyeceği, bu durumun yine de bir hak ihlali oluşturduğu ve en azından makul bir tazminatla karşılanması gerektiği prensibini benimsemiştir.