Eylemli ayrılık nedeniyle boşanma davası (TMK m. 166/4) ile ayrılık kararına dayalı boşanma davası (TMK m. 172) arasındaki temel farklar nelerdir?

Her ikisi de bir ayrılık sürecinden sonra boşanma davası açılmasını düzenlese de aralarında temel farklar vardır: 1) Başlangıç Noktası: Eylemli ayrılık nedeniyle boşanma davasının (TMK 166/4) ön şartı, daha önce herhangi bir boşanma sebebiyle açılmış bir davanın 'reddedilmiş' ve bu ret kararının kesinleşmiş olmasıdır. Ayrılık kararına dayalı boşanma davasının (TMK 172) ön şartı ise, mahkemenin 'ayrılığa karar vermiş' olmasıdır. 2) Süre: Eylemli ayrılıkta, ret kararının kesinleşmesinden itibaren 'üç yıl' geçmesi ve bu sürede ortak hayatın yeniden kurulamamış olması gerekir. Ayrılık kararında ise, mahkemenin verdiği '1 ila 3 yıl' arasındaki ayrılık süresinin bitmesi yeterlidir. 3) Hakimin Takdiri: Üç yıllık fiili ayrılık süresi dolduğunda, evlilik birliğinin temelden sarsıldığı bir karine olarak kabul edilir ve eşlerden birinin istemi üzerine hakim boşanmaya karar vermek zorundadır. Benzer şekilde, ayrılık süresi bittikten sonra ortak hayat yeniden kurulmamışsa, eşlerden birinin açacağı davada hakim yine boşanmaya karar verir; yeniden ayrılığa karar veremez. Her iki durumda da hakimin takdir yetkisi yoktur.