İHAM'ın *Üçdağ/Türkiye* kararında, AYM'ye bireysel başvuru süresinin yorumlanması konusunda ortaya koyduğu temel ilke nedir?

Metinde atıf yapılan İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi'nin (İHAM) *Üçdağ/Türkiye* (B. No: 23314/19, 31.08.2021) kararında, AYM'ye bireysel başvuru süresinin yorumlanması konusunda ortaya konan temel ilke, bu sürenin 'katı ve şekilci yorumlanmaması gerektiği'dir. Bu ilke, mahkemeye erişim hakkının (AİHS m. 6) özünü zedeleyecek, hakkın kullanımını aşırı derecede zorlaştıran ve orantısız usul kurallarından kaçınılması gerektiğini ifade eder. İHAM, ulusal mahkemelerin usul kurallarını yorumlama ve uygulamada takdir yetkisi olduğunu kabul etmekle birlikte, bu takdir yetkisinin kullanımının, başvurucunun etkili bir yargı yoluna erişimini imkansız kılacak veya anlamsızlaştıracak derecede katı olmaması gerektiğini vurgulamaktadır. Bununla birlikte, metinde İHAM'ın, AYM'nin *Hüseyin Aşkan* kararındaki 'avukatın nihai kararı UYAP'tan görüntülediği andan itibaren sürenin başlaması' ölçütünü mahkemeye erişim hakkı açısından bir sorun olarak görmediği de not edilmiştir. Bu durum, İHAM'ın 'katı ve şekilci yorum yasağı' ilkesini her somut olayın kendi koşulları içinde değerlendirdiğini göstermektedir. (Kaynak: sen.av.tr_tr_makale_bireysel-basvuru-suresinin-hesaplanmasinda-uyaptan-ogrenme)