İnsan üzerinde bilimsel bir deneyin TCK m. 90/2 uyarınca hukuka uygun kabul edilebilmesi için bir arada bulunması gereken şartlar nelerdir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #120598

TCK m. 90/2'ye göre, insan üzerinde yapılan rızaya dayalı bilimsel bir deneyin cezai sorumluluk doğurmaması için aşağıdaki şartların tamamının birlikte gerçekleşmesi zorunludur: a) Yetkili kurul veya makamlardan gerekli iznin alınmış olması. b) Deneyin öncelikle insan dışı deney ortamında veya yeterli sayıda hayvan üzerinde yapılmış olması. c) Bu öncül deneylerde ulaşılan bilimsel verilerin, hedefe ulaşmak için deneyin insan üzerinde de yapılmasını gerekli kılması. d) Deneyin, insan sağlığı üzerinde öngörülebilir zararlı ve kalıcı bir etki bırakmaması. e) Deney sırasında kişiye insan onuruyla bağdaşmayacak ölçüde acı verici yöntemlerin uygulanmaması. f) Deneyle ulaşılmak istenen amacın, kişiye yüklediği külfete ve sağlık riskine göre daha ağır basması (orantılılık). g) Deneyin mahiyeti ve sonuçları hakkında yeterli bilgilendirmeye dayalı olarak açıklanan rızanın yazılı olması ve herhangi bir maddi menfaat teminine bağlı bulunmaması. Bu şartlardan herhangi birinin eksikliği, deneyi hukuka aykırı hale getirir ve failin TCK m. 90/1 uyarınca cezalandırılmasına yol açar. (Kaynak: zulkufarslan.av.tr_vucut-dokunulmazligina-karsi-suclar/)