Anayasa Mahkemesi'nin 'İbrahim Er ve Diğerleri' kararında, derece mahkemelerinin AYM'nin pilot veya ilkesel kararlarını dikkate almasının, bireysel başvuru sisteminin sürdürülebilirliği açısından neden önemli olduğu vurgulanmıştır?

Anayasa Mahkemesi bu kararında (B. No: 2019/33281), bireysel başvuru yolunun temel ilkelerinden birinin 'ikincillik' (subsidiarity) olduğunu belirtmiştir. Bu ilkeye göre, temel hak ve özgürlüklerin korunmasındaki asıl görev kamu makamları ve derece mahkemelerindedir. AYM, bir meseleye ilişkin anayasal yorumunu pilot veya ilkesel bir kararla (Yılmaz Çelik kararı gibi) ortaya koyduktan sonra, derece mahkemelerinin benzer uyuşmazlıklarda bu yorumu dikkate alması beklenir. Eğer derece mahkemeleri bu kararları dikkate almazsa, aynı nitelikteki tüm uyuşmazlıklar tek tek Anayasa Mahkemesi önüne taşınır. Bu durum, bireysel başvuru sistemini işlemez hale getirir ve sürdürülebilirliğini ortadan kaldırır. AYM'nin etkin çalışabilmesi, daha önce yorumlamadığı yeni anayasal meselelere odaklanabilmesine bağlıdır. Bu nedenle, derece mahkemelerinin AYM içtihatlarına uyması, sistemin işlerliği ve hakların ilk elden korunması için hayati önemdedir. (zulkufarslan.av.tr - Yargılamanın Yenilenmesi Talebinin Reddi, par. 46-47)