İmar kirliliğine neden olma suçunda (TCK m. 184), ruhsatsız veya ruhsata aykırı binayı 'yapan' ile 'yaptıran' arasında cezai sorumluluk açısından bir fark gözetilmiş midir? Bu suç tipinin faili olabilmek için arsa maliki olmak zorunlu mudur?

Hayır, TCK m. 184'te, binayı 'yapan' ile 'yaptıran' arasında cezai sorumluluk açısından bir fark gözetilmemiştir. Kanun maddesi 'yapan veya yaptıran kişi' diyerek her ikisini de aynı şekilde fail olarak kabul etmiş ve aynı ceza ile cezalandırılmasını öngörmüştür. 'Yapan', inşaat faaliyetini fiilen yürüten kişidir (müteahhit, taşeron, usta vb.). 'Yaptıran' ise, inşaatın sahibi olan, finanse eden ve yapılmasına karar veren kişidir (genellikle arsa maliki). Bu suçun faili olabilmek için arsa maliki olmak zorunlu değildir. Örneğin, bir arsayı kiralayan ve üzerine ruhsatsız bir bina inşa eden kiracı da 'yaptıran' sıfatıyla fail olabilir. Aynı şekilde, arsa maliki olmayıp sadece inşaatı üstlenen bir müteahhit de 'yapan' sıfatıyla fail olur. TCK m. 184 gerekçesinde ayrıca, kontrol ve denetim hizmeti veren teknik kişilerin de (fenni mesul) fail olarak sorumlu tutulacağı belirtilmiştir. Bu, kanunun bu suçta geniş bir fail tanımı benimsediğini göstermektedir.