Eşler arasında mal ayrılığı rejiminin geçerli olduğu dönemde (01.01.2002 öncesi), bir eşin diğer eş adına alınan bir malın (örn: konut) edinilmesine yaptığı katkının karşılığı olan 'katkı payı alacağı' davasında ispat yükü kime aittir? Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun E. 2022/1273, K. 2023/1238 sayılı kararında belirtilen ilkeler doğrultusunda, kadının ziynetleri ile katkıda bulunduğu iddiasının ispatında hangi delillerin ve karinelerin kullanılabileceğini tartışınız.
Mal ayrılığı rejiminde, her eş kendi malvarlığının sahibi olduğundan, bir malın edinilmesine katkıda bulunduğunu iddia eden eş, bu katkıyı ispatla yükümlüdür. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun ilgili kararında da belirtildiği gibi, kadının ziynetleri ile katkı iddiasının ispatında şu hususlar önemlidir: 1) **İspat Vasıtaları:** Katkı iddiası tanık dahil her türlü delille ispat edilebilir. Dava konusu olayda, davacı tanıklarının, kadının düğünde takılan ziynetlerini bozdurarak önce araba, sonra da ev alımına katkı sağladığı yönündeki beyanları önemli bir delildir. 2) **Fiili Karine ve Hayatın Olağan Akışı:** Yargıtay, ev hanımı olan bir kadının, kendisine ait olan ve başka bir yerde harcandığı ispatlanamayan ziynetlerini, ailenin ortak yatırımı olan konut veya araba alımında kullanmasının hayatın olağan akışına uygun olduğunu bir fiili karine olarak kabul etmektedir. 3) **İspat Yükünün Yer Değiştirmesi:** Kadın, ziynetlerinin varlığını ve evlilik birliği içinde bozdurulduğunu ispatladığında, bu paranın başka bir yere harcandığını veya kadının kişisel harcamaları için kullanıldığını ispat yükü, fiili karinenin aksini iddia eden davalı erkeğe geçer. Kararda, davalı erkeğin 'bu parayla kadına yeniden ziynet alındı' iddiasını, dinlettiği tanığın yetersiz beyanları nedeniyle ispatlayamadığı belirtilmiştir. Bu unsurlar bir arada değerlendirildiğinde, mahkemenin ziynetlerle katkı yapıldığına karar vermesi gerektiği sonucuna varılmıştır. (Bkz: YHGK E. 2022/1273 K. 2023/1238)