Metinde geçen 'numerus clausus' (sınırlı sayı) ilkesi, rehin hakları ve mecburi dava arkadaşlığı kurumları açısından ne anlama gelmektedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #116032

'Numerus clausus' ilkesi, belirli bir hukuki kurum veya kategoriye giren hallerin, kanunda sayılanlarla sınırlı olduğu, tarafların anlaşarak veya yorum yoluyla bu listeyi genişletemeyeceği anlamına gelir. Metinlerde bu ilke iki farklı bağlamda geçmektedir: 1) **Rehin Hakları Açısından:** Metinde, 'Bütün ayni haklarda olduğu gibi rehin haklarında da “numerus clausus” esası geçerli olup Kanun’da gösterilen çeşitlerden başka bir rehin hakkı doğamaz.' denilmektedir. Bu, tarafların TMK'da sayılan rehin türleri (ipotek, taşınır rehni, hapis hakkı vb.) dışında, kendi aralarında yeni bir tür rehin hakkı yaratamayacakları anlamına gelir. 2) **Mecburi Dava Arkadaşlığı Açısından:** Şekli mecburi dava arkadaşlığı, kanunun özel olarak öngördüğü durumlarda söz konusu olur. Taraflar, kanunda öngörülmeyen bir durumda, kendi aralarında anlaşarak mecburi dava arkadaşlığı yaratamazlar. Bu durum, usul hukukunun kamu düzeniyle ilgili niteliğinden kaynaklanır ve hukuki güvenliği sağlar. (Kaynak: www.zulkufarslan.av.tr/kambiyo-senetlerine-mahsus-haciz/ ve or.av.tr/mecburi-dava-arkadasligi-hmk-m-59-60/)