Bir davanın hâkimi, davalının kardeşi ise, bu durum HMK m. 34'teki mutlak yasaklılık hallerinden midir, yoksa HMK m. 36'daki nispi ret sebeplerinden midir? Bu ayrımın pratik sonucu nedir?

Bu durum, HMK m. 34'teki mutlak yasaklılık hallerinden değildir. HMK m. 34, yasaklılık hallerini sınırlı olarak saymıştır ve bunlar arasında 'kardeşlik' ilişkisi yer almaz (sadece üstsoy-altsoy, eş ve evlatlık ilişkisi sayılmıştır). Bu durum, HMK m. 36/1-ç'de düzenlenen 'Davanın, dördüncü derece de dâhil yansoy hısımlarına ait olması' kapsamına giren bir nispi ret sebebidir. Kardeşlik, ikinci dereceden yansoy hısımlığıdır. Bu ayrımın pratik sonucu şudur: **Yasaklılık (m. 34):** Mutlak bir engeldir. Hâkimin bu davaya bakması kesinlikle yasaktır, çekilmek zorundadır. Bu kurala aykırı olarak baktığı davada yaptığı işlemler ve verdiği karar, Yargıtay tarafından talep olmasa bile re'sen bozulur. **Ret Sebebi (m. 36):** Nispi bir engeldir. Hâkimin davaya bakması kendiliğinden yasak değildir. Ancak taraflardan biri, bu sebebe dayanarak hâkimi reddetme hakkına sahiptir. Eğer taraflar süresi içinde ret talebinde bulunmazlarsa, hâkim davaya bakmaya devam edebilir ve verdiği karar bu nedenle bozulmaz. (Kaynak: barandogan.av.tr/blog/mevzuat/hmk-madde-36-ret-sebepleri.html)