Bir davanın hâkimi, taraflardan birine, kanuni bir zorunluluk olmaksızın, davanın nasıl ilerlemesi gerektiği veya hangi delilleri sunması gerektiği konusunda 'öğüt vermiş veya yol göstermiş' ise, bu durumun hukuki yaptırımı nedir?

Bu durum, HMK m. 36/1-a'da açıkça sayılan özel bir 'ret sebebi'dir. Hâkimin tarafsızlığı, taraflara eşit mesafede durmasını gerektirir. Taraflardan birine avantaj sağlayacak şekilde öğüt vermesi veya yol göstermesi, bu tarafsızlığı ortadan kaldırır. Bu durumun hukuki yaptırımı, diğer tarafın hâkimi reddetme hakkının doğmasıdır. Ret talebinde bulunulması halinde, merci (HMK m. 40'a göre belirlenir) bu talebi inceler. Hâkimin gerçekten öğüt verdiği veya yol gösterdiği tespit edilirse, ret talebinin kabulüne ve davaya bakmakla başka bir hâkimin görevlendirilmesine karar verilir. Ayrıca, hâkimin kendisi de bu durumu fark ederek HMK m. 36 uyarınca davadan çekilebilir. (Kaynak: barandogan.av.tr/blog/mevzuat/hmk-madde-36-ret-sebepleri.html)