Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruya konu edilebilecek haklar hangileridir? Anayasa'da güvence altına alınmış her temel hak, bireysel başvuru konusu yapılabilir mi? Metinde verilen örnekler üzerinden açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #115774

Hayır, Anayasa'da yer alan her hak bireysel başvuruya konu edilemez. Anayasa'nın 148. maddesine göre, bir hakkın bireysel başvuruya konu olabilmesi için iki koşulu birden sağlaması gerekir: 1) Anayasa'da güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerden biri olmalıdır. 2) Aynı zamanda Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS) ve Türkiye'nin taraf olduğu ek protokolleri kapsamında yer almalıdır. Bu bir 'kesişim kümesi' şartıdır. Örneğin, yaşam hakkı, işkence yasağı, adil yargılanma hakkı, ifade özgürlüğü ve mülkiyet hakkı gibi haklar hem Anayasa'da hem de AİHS'de yer aldığı için bireysel başvuruya konu edilebilir. Ancak metinde de belirtildiği gibi, 'çalışma hakkı' veya 'kamu hizmetlerine girme hakkı' gibi haklar Anayasa'da düzenlenmiş olmalarına rağmen AİHS ve protokollerinde doğrudan güvence altına alınmadıkları için, bu hakların ihlali iddiasıyla doğrudan bireysel başvuruda bulunulamaz. (Kaynak: kadimhukuk.com.tr/makale/anayasa-mahkemesine-bireysel-basvuru/)