Bir hukuk davasında mahkemenin, HMK m. 218/1 uyarınca başka bir yerde bulunan bir delili (örneğin bir belgeyi) istinabe yoluyla inceletmesi, doğrudanlık ilkesine bir istisna teşkil eder mi?

Evet, bu durum 'doğrudanlık ilkesi'ne getirilmiş bir istisnadır. Doğrudanlık ilkesi, delillerin kararı verecek olan hakimin huzurunda incelenmesini gerektirir. Ancak, delilin başka bir yerde bulunması ve mahkemeye getirilmesinin zor veya imkansız olması durumunda, HMK m.197/2 bu ilkeye bir istisna getirerek delillerin o yerde 'istinabe' (adli yardım) yoluyla toplanabileceğini düzenler. Bu durumda, o yerdeki mahkeme, asıl mahkeme adına delili inceler. HMK m.197/3, bu istisnanın olumsuz etkilerini azaltmak için taraflara istinabe olunan mahkemede hazır bulunma ve açıklama yapma hakkı tanır.