Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 2017/1397 K. sayılı kararına göre, mahkemenin, hakim nezareti olmaksızın sadece bilirkişilere yerinde inceleme yetkisi vererek rapor aldırması hangi temel usul kurallarına aykırıdır?

Metinde incelenen Yargıtay 15. HD kararına göre bu durum, birçok temel usul kuralına aykırıdır. Başlıcaları şunlardır: 1) HMK m.288/1'e aykırıdır, çünkü keşif esasen hakimin bizzat yapması gereken bir işlemdir; bilirkişi sadece yardımcıdır. Hakimlik yetkisi bilirkişiye devredilemez. 2) HMK m.197'deki delillerin mahkeme huzurunda toplanmasını öngören 'doğrudanlık ilkesi'ne aykırıdır. 3) HMK m.27'de düzenlenen 'hukuki dinlenilme hakkı'na aykırıdır. Çünkü taraflara haber verilmeden, hakimin gözetimi olmadan yapılan bir inceleme, tarafların delillerin toplanması sürecine katılım ve itiraz haklarını ihlal eder. Mahkemenin, yargı çevresi dışındaki bir yer için istinabe (adli yardım) yoluyla o yer mahkemesinden keşif yapılmasını istemesi gerekirken bu yola başvurmaması da bir usul hatasıdır.