Bir işçinin, 'kötüniyet tazminatı' talebiyle dava açmadan önce arabulucuya başvurması zorunlu mudur? Bu tazminatın hukuki dayanağı ve koşulları nelerdir?
Evet, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 3. maddesi uyarınca, kötüniyet tazminatı talebiyle açılacak davalarda arabulucuya başvurulmuş olması bir 'dava şartıdır'. Arabuluculuk süreci tüketilmeden açılan dava, usulden reddedilir. Kötüniyet tazminatının hukuki dayanağı, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 17. maddesidir. Bu tazminat, iş güvencesi hükümlerinden (m. 18-21) yararlanamayan (yani, 30'dan az işçi çalıştıran veya 6 aydan az kıdemi olan) işçilerin, iş sözleşmelerinin işveren tarafından 'fesih hakkının kötüye kullanılarak' sona erdirilmesi halinde talep edebilecekleri bir tazminattır. Fesih hakkının kötüye kullanılması, işverenin feshi meşru bir nedene dayanmaksızın, sırf işçiye zarar vermek, onu cezalandırmak veya sendikal faaliyet, şikayette bulunma gibi yasal bir hakkını kullanmasını engellemek amacıyla yapmasıdır. Bu durumun işçi tarafından ispatlanması halinde, mahkeme, bildirim süresine ait ücretin üç katı tutarında kötüniyet tazminatına hükmeder. Bu tazminat, ihbar tazminatına ek olarak ödenir.