İş mahkemesinde görülen bir davada, davalı işverenin yetki itirazında bulunması halinde, mahkeme bu itirazı incelemeden, davanın 'zorunlu arabuluculuk' dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verebilir mi? Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 2019/5144 sayılı kararına göre, mahkemenin izlemesi gereken usuli sıra nedir?
Hayır, veremez. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 2019/5144 sayılı kararında, mahkemenin izlemesi gereken usuli sıra net bir şekilde belirtilmiştir. Görev ve yetki, diğer dava şartlarından önce gelen ve mahkemenin bir davaya bakabilmesinin temel koşullarıdır. Bu nedenle, mahkeme öncelikle kendi görevli ve yetkili olup olmadığını incelemek zorundadır. Davalı bir yetki itirazında bulunmuşsa, mahkeme ilk olarak bu yetki itirazını değerlendirip karara bağlamalıdır. Eğer mahkeme kendisinin yetkisiz olduğuna karar verirse, artık diğer dava şartlarını (zorunlu arabuluculuk gibi) inceleme yetkisi kalmaz ve dosyayı yetkili mahkemeye gönderir. Yetkili olduğuna karar verirse, ancak o zaman diğer dava şartlarını incelemeye geçebilir. Kararda da belirtildiği gibi, 'görevli ve yetkili olmayan bir mahkemenin diğer dava şartlarını ... değerlendirmesine hukuken olanak yoktur'. Dolayısıyla, yetki itirazı varken, bunu çözümlemeden doğrudan arabuluculuk şartı yokluğundan davayı reddetmek usule aykırıdır ve bozma sebebidir. (Kaynak: barandogan.av.tr/blog/medeni-hukuk/is-mahkemesi-nedir-is-mahkemesinin-gorevine-giren-davalar.html)