Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 2014/33656 E. sayılı kararında, mahkemenin 'yargılamanın iadesi' talebinin reddi ile birlikte davacı aleyhine para cezasına hükmetmesi neden hukuka aykırı bulunmuştur? Bu karar, ihalenin feshi davaları ve yargılamanın iadesi kurumunun kesişiminde nasıl bir usul kuralı ortaya koymaktadır?

Mahkemenin para cezasına hükmetmesi hukuka aykırı bulunmuştur çünkü yargılamanın iadesini düzenleyen HMK m. 374 ve devamı maddelerinde, talebin reddedilmesi halinde davacı aleyhine para cezasına hükmedileceğine dair bir düzenleme bulunmamaktadır. İcra İflas Kanunu'nda ihalenin feshi talebinin reddi halinde ihale bedelinin %10'u oranında para cezası öngörülmüştür. Ancak yargılamanın iadesi talebi, ihalenin feshi davasının kendisi değil, o davada verilen kesinleşmiş karara karşı açılan ayrı ve olağanüstü bir kanun yoludur. Mahkeme, bu iki farklı kurumu karıştırarak, yargılamanın iadesi talebinin reddine, ihalenin feshi talebinin reddinin yaptırımını uygulamıştır. Bu karar, şu usul kuralını ortaya koymaktadır: Her hukuki kurum, kendi yasal düzenlemesinde öngörülen usul ve yaptırımlara tabidir. Bir kuruma (yargılamanın iadesi) başka bir kurum için (ihalenin feshi) öngörülen bir yaptırım kıyasen uygulanamaz. Bu, 'kanunilik' ilkesinin bir gereğidir. Yargıtay, bu hatanın yeniden yargılama gerektirmediğini belirterek, kararın para cezasına ilişkin kısmını düzelterek onamıştır. (barandogan.av.tr/blog/mevzuat/hmk-madde-374-yargilamanin-iadesi.html)