Dolandırıcılık mağdurunun, uğradığı zararın tazmini için açacağı alacak davası ile ceza davası arasındaki ilişki, Borçlar Kanunu m. 74 (eski BK m. 53) çerçevesinde nasıl şekillenir? Ceza mahkemesi kararının, hukuk hakimini bağlayıcılığının sınırları nelerdir? (kadimhukuk.com.tr/makale/dolandirildim-ne-yapmaliyim/)
Bu ilişki, Borçlar Kanunu m. 74'te düzenlenmiştir. Buna göre, hukuk hakimi, ceza hukukunun sorumluluğa ilişkin hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza mahkemesince verilen beraat kararıyla da bağlı değildir. Ancak, ceza mahkemesinin 'maddi vakıaların tespitine' ve 'kusurun ağırlığına' ilişkin kararı, hukuk hakimini bağlar. Dolandırıcılık davası açısından bunun anlamı şudur: 1) Ceza mahkemesi, sanığın hileli davranışlarda bulunarak mağduru aldattığı ve menfaat temin ettiği şeklindeki 'maddi olguyu' tespit ederek mahkumiyet kararı verirse, hukuk hakimi bu olgunun gerçekleşmediğine karar veremez. 2) Ceza mahkemesi beraat kararı verirse, hukuk hakimi bu kararla bağlı değildir; ceza hukuku açısından suç unsurları oluşmasa da, borçlar hukuku açısından bir haksız fiilin varlığına kanaat getirerek tazminata hükmedebilir. 3) Hukuk hakimi, ceza mahkemesinin belirlediği kusur oranıyla veya ceza miktarıyla bağlı değildir, tazminat miktarını kendi takdir eder. Kısacası, ceza mahkemesinin maddi olgu tespiti, hukuk davasında güçlü bir delil teşkil eder. (kadimhukuk.com.tr/makale/dolandirildim-ne-yapmaliyim/)