Asya Saydam kararında, AYM'nin OHAL KHK'sı ile pasaport iptali işlemini Anayasa'nın 20. maddesi (özel hayata saygı hakkı) kapsamında incelemesi, Anayasa'nın 23. maddesindeki (seyahat hürriyeti) güvencenin göz ardı edildiği anlamına gelir mi?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #110069

Hayır, anlamına gelmez. Aksine, AYM'nin incelemesi Anayasa m. 23'teki güvenceyi de kapsayan daha geniş bir perspektife dayanmaktadır. AYM, birbiriyle ilişkili hak ihlali iddialarını, olayın en çok ilgili olduğu veya en geniş korumayı sağlayan temel hak kapsamında 'bir bütün olarak' inceleme eğilimindedir. Pasaport iptali, ilk bakışta seyahat hürriyetine (m. 23) bir müdahaledir. Ancak başvurucunun durumu (yurt dışında doktora yapma, mesleki kariyer) göz önüne alındığında, bu müdahale aynı zamanda onun mesleki gelişimini, uluslararası ilişkilerini ve kişisel planlarını da etkileyerek 'özel hayatına' (m. 20) da ciddi bir müdahale oluşturmaktadır. AYM, özel hayata saygı hakkı kapsamında yaptığı ölçülülük denetiminde, Anayasa'nın 23. maddesinin 3. fıkrasında yer alan 'hâkim kararı' güvencesinin yokluğunu, müdahalenin ölçüsüzlüğünü kanıtlayan en önemli argümanlardan biri olarak kullanmıştır (§ 41). Dolayısıyla, m. 20 kapsamında yapılan inceleme, m. 23'teki özel güvenceyi göz ardı etmemiş, tam tersine onu da değerlendirme sürecine dahil etmiştir.