Anayasa Mahkemesi'nin Asya Saydam (2018/32268) başvurusunda, başvurucunun pasaportunun iade edilmiş olması, 'mağdur sıfatını' ortadan kaldırmış mıdır? AYM bu konuyu nasıl değerlendirmiştir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #110007

Hayır, ortadan kaldırmamıştır. Anayasa Mahkemesi, başvurucunun pasaportunun başvuru süreci devam ederken iade edilmiş olmasının, sadece geleceğe yönelik olarak ihlalin sona erdiği anlamına geldiğini, ancak geçmişte yaşanan ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldırmadığını kabul etmiştir. Mağdur sıfatının devam edip etmediği değerlendirilirken, sadece ihlalin giderilip giderilmediğine değil, aynı zamanda ihlalin tespit edilip edilmediğine ve sonuçlarının yeterince telafi edilip edilmediğine de bakılır. Başvurucu, pasaportunun hukuka aykırı olarak iptal edildiği süre boyunca (8/2/2017 - 16/6/2020) özel hayata saygı hakkından mahrum kalmış, örneğin yurt dışındaki doktora eğitimine başlama fırsatını kaybetmiştir. Pasaportun sonradan iade edilmesi, bu geçmişteki zararı telafi etmez. Bu nedenle AYM, başvurucunun mağdur sıfatının devam ettiğini kabul etmiş ve bu geçmişe yönelik ihlal nedeniyle manevi tazminata hükmetmiştir (Asya Saydam, § 23, 53).