Pasaport iptali nedeniyle özel hayata saygı hakkının ihlal edildiğine karar veren AYM (Asya Saydam kararı), ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için neye hükmetmiştir? 6216 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca yeniden yargılama yerine neden tazminata karar verilmiştir?

AYM, Asya Saydam kararında, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için başvurucuya 13.500 TL manevi tazminat ödenmesine hükmetmiştir. Mahkeme, 6216 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca 'yeniden yargılama' yolunu tercih etmemiştir. Bunun temel sebebi, 'yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmaması'dır. Karar gerekçesinde, başvurucunun pasaportunun başvuru süreci devam ederken zaten iade edildiği belirtilmiştir. Pasaport iade edildiği için, iptal davası bağlamında yeniden yargılama yapılmasının pratik bir faydası kalmamıştır. Ancak, pasaportun hukuka aykırı olarak iptal edildiği ve uzun süre iade edilmediği dönemde başvurucunun yaşadığı mağduriyet (örneğin, yurt dışındaki doktora fırsatını kaçırması) sadece pasaportun iadesiyle giderilemez. İhlalin tespit edilmesi de tek başına bu manevi zararı karşılamaya yetmez. Bu nedenle AYM, ihlalin bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırılabilmesi için, yalnızca ihlal tespitiyle giderilemeyecek olan manevi zararları karşılığında başvurucuya tazminat ödenmesine karar vermiştir (Asya Saydam, § 52-53).