Fazla çalışma ücreti taleplerinde, işçinin imzasını taşıyan ve fazla mesai tahakkuku içeren ücret bordrolarının ispat gücü nedir? Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 2017/10623 K. sayılı kararında belirtildiği gibi, bordroda 'sembolik' bir tahakkuk bulunması durumunda işçi, tanıkla daha fazla mesai yaptığını ispatlayabilir mi? 'Sembolik tahakkuk' kavramını açıklayınız.

Kural olarak, işçinin imzasını taşıyan ve üzerinde ihtirazi kayıt bulunmayan ücret bordroları, içerdiği ödemelerin yapıldığına dair 'güçlü delil' (sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil) niteliğindedir. Bordroda fazla mesai tahakkuku varsa, işçi kural olarak daha fazla mesai yaptığını ancak yazılı delille ispatlayabilir. Ancak Yargıtay, bu kurala önemli bir istisna getirmiştir: 'sembolik tahakkuk'. 'Sembolik tahakkuk', bordroda görünen fazla mesai süresinin, işin niteliği ve tanık beyanlarıyla ortaya konan gerçek çalışma süresiyle açıkça orantısız, kendini tekrar eden ve hayatın olağan akışına aykırı derecede düşük olmasıdır. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 2017/10623 K. sayılı kararında olduğu gibi, işçinin haftada gerçekte çok daha fazla mesai yaptığı tanıklarla sabitken, bordrolarda her ay düzenli olarak sadece '1 veya 2 saat' gibi cüzi bir fazla mesai tahakkuku gösterilmesi, bu tahakkukun gerçeği yansıtmadığını, işverenin olası bir davada kendini korumak için göstermelik bir kayıt oluşturduğunu gösterir. Bu durumda, Yargıtay, bordronun ispat gücünün sarsıldığını kabul etmekte ve işçinin tanık beyanları gibi her türlü delille gerçekte ne kadar fazla mesai yaptığını ispatlamasına olanak tanımaktadır. Bu durumda mahkeme, tanık beyanlarına göre hesaplanan toplam fazla çalışma alacağından, bordrolarda sembolik olarak ödenmiş görünen miktarları mahsup ederek sonuca varır.