Anayasa Mahkemesi'nin Yeliz Erten başvurusunda, başvurucunun taleplerinin neden karşılanamadığına ilişkin idari ve yargısal makam kararlarında aradığı 'ilgili ve yeterli gerekçe' standardı, Anayasa'nın hangi temel ilkesinin bir yansımasıdır?

'İlgili ve yeterli gerekçe' standardı, Anayasa'nın 141. maddesinde düzenlenen 'Bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır.' hükmünün ve bu hükmün temelinde yatan 'hukuk devleti' ilkesinin (Anayasa m. 2) bir yansımasıdır. Gerekçeli karar hakkı, adil yargılanma hakkının (Anayasa m. 36) da temel bir unsurudur. AYM, bu standardı sadece mahkeme kararları için değil, temel hak ve hürriyetleri sınırlayan tüm idari işlemler için de aramaktadır. Bir kararın 'ilgili' olması, kararın dayandığı hukuki ve fiili nedenlerin, uyuşmazlığın konusuyla doğrudan bağlantılı olmasını ifade eder. 'Yeterli' olması ise, varılan sonucu makul ve ikna edici bir şekilde açıklaması, tarafların iddialarını karşılaması ve keyfi olmadığı izlenimini vermesidir. Yeliz Erten kararında, 'güvenlik' gibi soyut ve genel bir gerekçe, somut olgularla desteklenmediği ve başvurucunun alternatif taleplerini karşılamadığı için 'ilgili ve yeterli' bulunmamıştır. Bu, kararın keyfi olduğu sonucunu doğurmuş ve hak ihlaline neden olmuştur.