CMK m. 29'da düzenlenen, reddi istenen hakimin 'gecikmesinde sakınca bulunan işlemleri' yapabilmesi kuralı ile CMK m. 22'de düzenlenen 'hakimin davaya bakamayacağı haller' (yasaklılık) arasında bir fark var mıdır? Yasaklı bir hakim gecikmesinde sakınca bulunan bir işlemi yapabilir mi?
Evet, çok önemli bir fark vardır. CMK m. 29, tarafsızlığından 'şüphe duyulduğu' için reddi istenen hakime ilişkindir. Bu durumda hakim, delillerin kaybolmasını önlemek gibi zorunlu hallerde 'gecikmesinde sakınca bulunan işlemleri' yapabilir. CMK m. 22 ise, hakimin tarafsız olamayacağının kanun tarafından kesin olarak varsayıldığı 'yasaklılık' hallerini düzenler (örneğin, suçtan kendisinin zarar görmesi, sanığın altsoyu/üstsoyu olması). Yasaklılık, redden çok daha ağır bir durumdur. Ceza Genel Kurulu'nun 2020/96 K. sayılı kararında da belirtildiği gibi, yasaklılık durumundaki bir hakim, 'gecikmesinde sakınca bulunan hallerde dahi hiçbir yargılama işlemi yapamaz.' Bu mutlak bir yasaktır. Yasaklı hakimin yaptığı her türlü işlem hukuken geçersizdir.