Taşınmazın aynına ilişkin davalarda HMK m. 12'de düzenlenen kesin yetki kuralı ile HMK m. 17'de düzenlenen yetki sözleşmesi arasındaki ilişkiyi, kiralananın tahliyesi davası örneği üzerinden açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #105459

Bu iki kural birbirini dışlar. HMK m. 12, taşınmazın mülkiyeti, üzerindeki ayni haklar veya zilyetliği gibi konulara ilişkin davalarda, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinin yetkisinin 'kesin' olduğunu düzenler. Kesin yetki, kamu düzenine ilişkindir; taraflar anlaşarak aksini kararlaştıramazlar ve mahkeme yetkili olup olmadığını re'sen (kendiliğinden) inceler. HMK m. 17'deki yetki sözleşmesi ise, ancak yetkinin kamu düzenine ilişkin olmadığı, yani kesin yetki kuralının bulunmadığı hallerde (sadece tacirler veya kamu tüzel kişileri arasında) yapılabilir. Kiralananın tahliyesi davası, taşınmazın aynına ilişkin olmadığından HMK m. 12'nin kapsamına girmez. Bu nedenle tahliye davalarında yetki kesin değildir. Taraflar tacir ise, bir yetki sözleşmesi ile davanın nerede görüleceğini kararlaştırabilirler. (Yargıtay 20. HD, 2017/4410 K.)