Ehliyetsizlik iddiasıyla açılan bir tapu iptal ve tescil davasında, mahkemenin ehliyetsizlik iddiasını araştırırken izlemesi gereken usul ve toplanması gereken deliller nelerdir? Adli Tıp Kurumu'nun bu süreçteki rolünü Yargıtay kararları ışığında izah ediniz.

Ehliyetsizlik iddiası kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemece re'sen ve öncelikle araştırılmalıdır. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre mahkeme şu adımları izlemelidir: 1) Tarafların göstereceği tüm deliller (tanık beyanları, vs.) toplanır. 2) Ehliyetsiz olduğu iddia edilen kişiye ait tüm tıbbi belgeler; doktor raporları, hasta gözlem (müşahede) kağıtları, reçeteler, film grafileri eksiksiz olarak getirtilir. 3) Taraf tanıkları, ehliyet olgusuna ilişkin ayrıntılı, açıklayıcı ve somut bilgiler alınacak şekilde dinlenir. 4) Tüm bu belgeler toplandıktan sonra, dosya Adli Tıp Kurumu 4. İhtisas Dairesi'ne gönderilerek, kişinin hukuki işlemin yapıldığı tarihte fiil ehliyetine (ayırt etme gücüne) sahip olup olmadığına dair bilimsel ve teknik bir rapor alınır. Zira ehliyetin tespiti, hakimlik mesleği dışında özel ve teknik bilgi gerektirir. Mahkeme, Adli Tıp Kurumu'ndan gelen raporu da değerlendirerek bir sonuca varır (Yargıtay 1.HD Karar: 2016/4228).