Önleme yakalaması (PVSK) ile adli yakalama (CMK) arasındaki temel amaç ve hukuki rejim farklarını açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #104271

Önleme yakalaması ve adli yakalama, her ikisi de kişinin özgürlüğünü geçici olarak kısıtlasa da amaçları ve tabi oldukları hukuki rejim açısından birbirinden tamamen farklıdır. **1. Amaç Farkı:** * **Önleme Yakalaması:** Temel amacı 'suçun işlenmesini önlemek', 'kamu düzenini' veya 'kişilerin can ve mal güvenliğini' korumaktır. Ortada işlenmiş bir suç şüphesi yoktur; gelecekte işlenebilecek bir suçun veya bir tehlikenin önlenmesi hedeflenir. İdari bir nitelik taşır. * **Adli Yakalama:** Temel amacı, 'işlenmiş bir suçun şüphelisini' ele geçirmek, delillerin karartılmasını önlemek ve ceza muhakemesinin yürütülmesini sağlamaktır. Adli bir nitelik taşır. **2. Hukuki Rejim Farkı:** * **Dayanak:** Önleme yakalaması Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu'nda (PVSK) düzenlenmiştir. Adli yakalama ise Ceza Muhakemesi Kanunu'nda (CMK m.90 vd.) düzenlenmiştir. * **Şartlar:** Önleme yakalaması için, kişinin davranışlarından veya durumundan bir tehlike arz ettiğine dair makul bir belirti yeterlidir. Adli yakalama için ise, kişinin bir suçu işlediğine dair somut iz, eser, emare ve delil bulunması, yani 'suç şüphesi' gerekir. * **Sonraki Süreç:** Önleme yakalamasında, yakalama sebebi ortadan kalktığında kişi derhal serbest bırakılır. Adli yakalamada ise, yakalanan kişi derhal Cumhuriyet savcısına haber verilir ve savcının talimatına göre (serbest bırakma, gözaltına alma, sorguya sevk) işlem yapılır (kadimhukuk.com.tr/makale/ceza-hukukunda-koruma-tedbirleri/).