HMK'nın 137. maddesi uyarınca ön incelemenin tamamlanmadan ve gerekli kararlar alınmadan tahkikata geçilemeyeceği kuralı, Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 2015/3390 E. sayılı kararında nasıl bir ihlale yol açmıştır? Ön inceleme duruşmasının temel amacı nedir?

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin anılan kararında, mahkeme tensip zaptı ile taraflara tanık bildirmeleri için süre vermiş, davalı vekili tanık bildirmeyip ön inceleme duruşmasına da gelmemiştir. Mahkeme, bunun üzerine ön incelemeyi tamamlayıp gerekli kararları alması gerekirken, davalının yokluğunda doğrudan 'tahkikat aşamasına' geçmiştir. Bu, HMK m. 137'nin amir hükmünün ihlalidir. Ön inceleme duruşmasının temel amacı, tahkikata geçmeden önce uyuşmazlığın çerçevesini netleştirmek, tarafların anlaştığı ve anlaşamadığı hususları tespit etmek, delillerin sunulması için gerekli işlemleri yapmak ve tarafları sulhe teşvik etmektir. Bu aşama atlanarak doğrudan tahkikata geçilmesi, yargılamanın temel yapı taşlarından birinin eksik bırakılması anlamına gelir ve adil yargılanma hakkını zedeler. Kararda, bu usuli hatanın tek başına bozma sebebi olduğu belirtilmiştir. (Kaynak: hmk-madde-144-taraflarin-dinlenilmesi.html, Y9.HD, E:2015/3390)