Yargıtay'da 'içtihadı birleştirme' sürecini ve bu süreç sonunda alınan kararların (İBK) hukuki bağlayıcılığını Yargıtay Kanunu m.16 ve m.45 çerçevesinde açıklayınız. İBK'ların yargı sistemindeki fonksiyonu nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #100336

İçtihadı birleştirme, Yargıtay'ın benzer hukuki konularda kendi daireleri veya genel kurulları arasında ortaya çıkan çelişkili kararları (içtihat uyuşmazlıklarını) gidermek için başvurduğu olağanüstü bir usuldür. Süreç, Birinci Başkan'ın talebi, dairelerin veya genel kurulların başvurusu ya da Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı'nın istemiyle başlar (Yargıtay Kanunu m.16). İlgili kurul (Yargıtay Büyük Genel Kurulu, Hukuk Genel Kurulu veya Ceza Genel Kurulu) toplanarak uyuşmazlığı görüşür ve bir karar alır. Yargıtay Kanunu m.45 uyarınca, alınan 'İçtihadı Birleştirme Kararları (İBK)', benzer hukuki konularda 'Yargıtay Genel Kurullarını, dairelerini ve adliye mahkemelerini bağlar'. Bu, İBK'ların fiilen kanun gücünde olduğu ve tüm adli yargı organlarının bu kararlara uymak zorunda olduğu anlamına gelir. İBK'ların temel fonksiyonu, hukukun ülke genelinde farklı mahkemeler tarafından farklı yorumlanmasının önüne geçerek 'hukuki güvenlik', 'öngörülebilirlik' ve 'uygulama birliği'ni sağlamaktır. Bu yolla, vatandaşların benzer davalarda farklı sonuçlarla karşılaşması riski azaltılır ve yargıya güven artırılır.