'Elbirliği mülkiyeti' (iştirak halinde mülkiyet) ile 'paylı mülkiyet' arasındaki temel kavramsal ve hukuki farkları; pay kavramı, tasarruf yetkisi ve borçlardan sorumluluk açısından karşılaştırınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #100329

Elbirliği mülkiyeti (TMK m.701 vd.) ve paylı mülkiyet (TMK m.688 vd.) arasında temel farklar şunlardır: 1) Pay Kavramı: Paylı mülkiyette, her ortağın (paydaşın) mal üzerinde matematiksel olarak belirli (1/2, 1/4 gibi) ve soyut bir payı vardır. Elbirliği mülkiyetinde ise ortakların belirlenmiş payları yoktur; her bir ortağın hakkı, ortaklığa giren malın tamamına yaygındır. Ortakların payı ancak ortaklığın sona ermesiyle (örneğin mirasın paylaşılmasıyla) ortaya çıkar. 2) Tasarruf Yetkisi: Paylı mülkiyette, her paydaş kendi payı üzerinde diğerlerinden bağımsız olarak serbestçe tasarruf edebilir (satabilir, rehin kurabilir). Malın tamamı üzerindeki tasarruflar için ise pay ve paydaş çoğunluğu gerekir. Elbirliği mülkiyetinde ise kural 'oybirliği'dir. Kanun veya sözleşmede aksine bir hüküm olmadıkça, mal üzerindeki her türlü yönetim ve tasarruf işlemi için tüm ortakların birlikte hareket etmesi ve oybirliğiyle karar alması zorunludur (TMK m.702/2). 3) Borçlardan Sorumluluk: Paylı mülkiyette, ortaklar mülkiyetten kaynaklanan borçlardan (örneğin vergi borcu) kural olarak kendi payları oranında sorumludur. Elbirliği mülkiyetinde ise ortaklar, ortaklıktan doğan borçlardan 'müteselsilen' (zincirleme) sorumludur.