Yargıtay'ın hukuki yapısını ve temel görevini açıklayarak, 'olay yargılaması' ile 'hukuki denetim' arasındaki farkı belirtiniz. Bir ceza davasında Yargıtay'ın, ilk derece mahkemesi veya istinaf mahkemesi tarafından dinlenmiş olan bir tanığın beyanını yeniden değerlendirip, bu beyanın güvenilir olmadığı sonucuna vararak tanığı tekrar dinlemesi mümkün müdür?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #100124

Cevap: Yargıtay, Türkiye'de adli yargı alanındaki en yüksek mahkemedir ve temel görevi, istinaf mahkemelerince verilen ve kanunun temyiz yoluna açık tuttuğu nihai kararların 'hukuki denetimini' yapmaktır (Yargıtay Kanunu m.1, 13). 'Olay yargılaması', ilk derece ve istinaf mahkemelerinin yaptığı, delillerin toplandığı (tanık dinleme, keşif yapma, bilirkişi raporu alma vb.), bu delillerin doğrudan doğruya değerlendirilerek maddi vakanın (olayın nasıl olduğunun) tespit edildiği yargılama türüdür. 'Hukuki denetim' ise, alt derece mahkemesinin tespit ettiği maddi vakaya, usul ve esas hukuk kurallarının doğru uygulanıp uygulanmadığının incelenmesidir. Yargıtay, olay yargılaması yapamaz; yani yeniden delil toplayamaz, tanık dinleyemez veya keşif yapamaz. Bu nedenle, Yargıtay'ın daha önce dinlenmiş bir tanığın beyanının güvenilirliğini, tanığın davranışları veya tutarlılığı gibi sübjektif unsurları yeniden değerlendirerek tanığı tekrar dinlemesi mümkün değildir. Yargıtay, tanık ifadesinin hukuka uygun alınıp alınmadığını, beyanlar arasında çelişki olup olmadığını ve bu çelişkilerin giderilip giderilmediğini usul hukuku açısından denetleyebilir, ancak tanığın güvenilirliği gibi maddi vakaya ilişkin değerlendirmeler alt derece mahkemelerinin 'doğrudan doğruyalık' ilkesi kapsamındaki yetkisindedir. (Kaynak: barandogan.av.tr/blog/medeni-hukuk/yargitay-nedir-yargitayin-gorevi-nedir.html)