Elbirliği mülkiyetinin sona erme sebeplerinden olan 'malın devri' ve 'paylı mülkiyete geçilmesi' arasındaki temel fark nedir? Mirasçılar arasında elbirliği mülkiyetine tabi bir taşınmazın paylı mülkiyete çevrilmesine, mirasçılardan birinin 'ortaklığın devamını haklı kılan bir itirazı' (TMK m. 644) olması halinde, bu itirazın içeriği ne olabilir? Mahkeme bu itirazı nasıl değerlendirir?
Cevap: 'Malın devri', elbirliği mülkiyetine tabi olan malın mülkiyetinin, ortakların oybirliğiyle alacakları bir kararla üçüncü bir kişiye veya ortaklardan birine tamamen aktarılmasıdır. Bu işlem sonucunda elbirliği mülkiyeti konusu mal ortadan kalktığı için ortaklık o mal üzerinde sona erer. 'Paylı mülkiyete geçilmesi' ise, malın mülkiyetinin devredilmediği, sadece mülkiyetin rejiminin değiştirildiği bir durumdur. Ortaklar, malik olmaya devam ederler, ancak artık elbirliğiyle değil, belirli paylar oranında (paylı mülkiyet) malik olurlar. TMK m. 644 uyarınca, bir mirasçının elbirliği mülkiyetinin devamını haklı kılan bir itirazı, genellikle terekenin bütününü ilgilendiren ekonomik veya hukuki bir gerekçeye dayanmalıdır. Örneğin, terekedeki bir ticari işletmenin bütünlüğünün korunması, bir tarım arazisinin bölünmesinin ekonomik değerini düşüreceği iddiası veya tereke borçlarının henüz ödenmemiş olması gibi nedenler haklı bir itiraz olarak kabul edilebilir. Mahkeme bu itirazı değerlendirirken, somut olayın özelliklerine, terekenin niteliğine ve tüm mirasçıların menfaat dengesine bakarak bir karar verir. Eğer itirazı haklı bulmazsa, elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesine karar verir. (Kaynak: or.av.tr/elbirligi-mulkiyeti-nedir/)